ენა – თვითიდენტიფიკაციის პირველი ნიშანი

ყველას გვსმენია, ჩვენი ენის ქება დიდება, პოეზიაში თუ  უბრალო კერძო საუბრისას.  ლადო ასათიანმა ქართულ ენას ღმერთების ენა უწოდა.  აღსანიშნავია ისიც რომ არსებობს აზრი რომლის მიხედვითაც  – განკითხვა ქართულ ენაზე მოხდება,  მაგრამ მოდით ღმერთებს ნუ გავუტოლდებით ამჯერად (თავმდაბლობის გამოვლინების გამო მაინც) ქართულ საზოგადოებაში ისევე როგორც ყველა საკითხში აქაც უკიდურესობისკენ იხრება ტენდენცია. ოღონდ ეს უკიდურესი ტენდენციები თავისთავად ზედაპირულია, რადგან ადამიანი როცა აკრიტიკებ ენაში გამეფებულ დამახინჯებულ ფორმებს თავად არ უნდა საუბრობდე უარესად. საერთოდ ეს თემა ალბათ ძალიან გაიცვითა, მაგრამ ერთი რამის გახსენებამ გადამაწყვეტინა ამ პოსტის დაწერა. არ მიფიქრია, ვიღაცეების ლექსიკაში “მარგალიტების” პოვნა და კრიტიკა. ანდაც იმის განსჯა რამდენად გადაჭარბებულია ჩვენი შეფასება ჩვენივე ენის მიმართ. მე მინდა ისეთი კატეგორიის ხალხზე (ქართველები) გავამახვილო ყურადღება.  ვინც ამბობენ რომ ქართული ენა არ უყვართ, რადგან უხეშია და ბევრ თანხმოვნებს შეიცავს მაგ: “ხ” “ჭ” “ყ”  ამბობენ: – რა ვქნა არ მიყვარს ეს ენა, უხეშია და უცხო ყურისთვის საშინლად ჟღერსო. არც იმას ვაპირებ რომ ფსევდო პატრიოტიზმის პოზიციიდან გავკიცხო ეს “ურჯულოები”.

Continue reading

მე VS მე

ყოველთვის მომწონდა ურბანიზაცია, ურბანული დაგეგმარების მაკეტები, არქიტექტურული დიზაინისა და ურბანული ჰარმონიის შერწყმა, ბავშვობიდან, როცა კალმის ხელში ჭერა ვისწავლე, სულ ცათამბჯენებს და ქალაქებს ვხატავდი – მილიონი ფანჯარა, ხუთასი სართული. ვაშენებდი სხვადასხვა ქალაქებს ჩემს სამყაროში, მომწონდა იმის განსაზღვრა სად იქნებოდა ყველაზე ლამაზი და გრანდიოზული სახლი, ცათამბჯენი, კვარტალი. მიყვარდა ამერიკა, იმიტომ რომ მთელი ამერიკა ცათამბჯენების ქალაქი მეგონა. მეგონა ყველა ამერიკელი ცათამბჯენებში ცხოვრობდა. თუმცა ეს წარმოდგენა ძალიან ცოტა ხანს გაგრძელდა რადგან ექვსი წლის ასაკში გეოგრაფია უკვე კარგად ვიცოდი, ახლა საოცნებო ჩარჩოში უფრო მკვეთრად გამოიკვეთა მსოფლიოს დედაქალაქი: დიდი ვაშლი – ნიუ იორკი. ნიუ იორკი დღემდე ჩემი ურბანული (არა მარტო) ოცნებების ქალაქია თავისი არტ დეკო ცათამბჯენებით და გრანდიოზულობით.

Continue reading

რატომ ეშინია კაცობრიობას სექსის?

რამდენიმე დღის წინ წავიკითხე ოშოს “ტანტრა ენერგია და ექსტაზი” ამ პოსტის იდეაც იქიდან მომივიდა, თუმცა ამ პოსტში გატარებული აზრი ოშოს გავლენით ერთბაშად კი არ ჩამომიყალიბდა, უბრალოდ მისი დამოკიდებულება საოცრად დაემთხვა ჩემსას და გადავწყვიტეთ  ერთად დაგვეწერა პოსტი.

 

მე:

თითქმის მთელი ისტორიის მანძილზე კაცობრიობას ეშინოდა სექსის, თანამედროვე კაცობრიობის დამოკიდებულებას სექსთან მთლად ასე ვეღარ დავახასიათებ, დასავლეთმა თითქმის დაამარცხა შიში, აღმოსავლეთში ზოგი ებრძვის და ზოგს კიდევ შიშის გარეშე ვერ წარმოუდგენია ცხოვრება. თუმცა მთელი ამ შიშების მიუხედავად ადამიანის გაჩენის დღიდან, მისადმი შიში არასდროს გამხდარა პოპულაციის ზრდის შემაფერხებელი ფაქტორი, არც სექსი მოუკლია კაცობრიობას და არც გადაშენების პრობლემა დამდგარა ოდესმე, თუმცა კაცობრიობამ მაინც ჩამოაყალიბა მორალი სადაც სექსი ცუდ საქმედ ჩაითვალა, მიუხედავად იმისა, რომ ეს უკანასკნელი რეპროდუქციული ინსტიქტის ერთადერთი ბუნებრივი სწრაფვაა. იმისთვის რომ დარწმუნდეთ სექსისადმი შიში ნამდვილად არსებობს, ჩაიხედეთ საკუთარ მორალურ პრინციპებში და აუცილებლად ნახავთ რომ გარკვეულ დონეზე სექსი და სიყვარული განცალკევებულ ცნებებად გვევლინება, ეს კი იქიდან გამომდინარეობს რომ გაუცნობიერებლად (მაინც) სექსის გვეშინია და მის იზოლირებას ვახდენთ სიყვარულისგან. მართალია ეს გაყოფა მამაკაცებში უფრო მკაფიოა, მაგრამ განა “ნორმალურ ოჯახში” აღზრდილ გოგონებს არ მიაჩნიათ რომ სექსშიც კი არსებობს კდემამოსილება და ისეთი “ილეთები” რაც მათ არ ეკადრებათ?

Continue reading

წუთი სოფელი

იქნებ თქვენც გიფიქრიათ რომ,

ირგვლივ სულ სტერეოტიპები და ჩარჩოში მოქცეული შეხედულებები გვახვევია თავს, ჩვენც მათი ტყვე ვართ, მივყვებით ცხოვრების ვიწრო კალაპოტს, ცხოვრების არსზე კი იშვიათად ვფიქრობთ. მაინც რა არის საფიქრელი უბრალო ადამიანისთვის? ის ხომ დაამშვიდეს და სამოთხეს დაპირდნენ, ისიც გონების ფსკერზე ატარებს მიძინებულ და გაურკვეველ სამუდამო ნეტარი ცხოვრების იმედს. ამ ცხოვრებაში შეიძლება არაფერს არ ქონდეს აზრი, აი იქ კი ექნება, არ იცის როგორ რანაირად, მაგრამ ექნება, ამ ცხოვრებასაც იმიტომ აქვს აზრი რომ ის ცხოვრებაა თავად აზრიანი, ეს ცხოვრება წუთი სოფელია, აქ არსებობის, პოპულაციის, არსი მხოლოდ იქ იძენს მნიშვნელობას… აქ? აქ რაღა გვრჩება? სიყვარულიც ზებუნებრივი ყოფილა, ცნობიერებაც, აქ მხოლოდ კოლბაში დამწყვდეული ექპსერიმენტის ვირთხები ვართ. ჩვენი გონების კონცეტრაცია მხოლოდ ყოველდღიურ წვრილმანებს დაუპყრიათ, ცხოვრება ჭამის ძილისა და მონელების ციკლი გამხდარა. ადამიანთა ღირებულებებს  შიშის პოლიტიკა განსაზღვრავს. ჩვენ სოციალური ევოლუციის პაიკები უარვყოფთ ევოლუციას და მოგვწონს მითოსი. თავისუფლებას ვეტრფით, მაგრამ მოგვწონს თაყვანისცემა, მორჩილება, შიში და მონობა. როგორც სოციალური ერთეული საერთო ვიწრო ჭეშმარიტებას ვხატავთ, თუმცა გვგონია რომ ჭეშმარიტება თავისთავად ჩვენგან დამოუკიდებლად არსებობს და ჩვენ უბრალოდ ვცნობთ მას. ჩვენ განვსაზღვრეთ ჩვენი დამოკიდებულებები, აზრები, გრძნობები და იმის ახსნა რაც არ გვაწყობდა (ან ვერ მოვახერხეთ) დავაკონსერვეთ და მერე ინტიმური დავარქვით, რაციონალურ აზრს და ცნობისმოყვარეობას რომ არ შეეწუხებინა.

Continue reading

ჩიპები, ეშმაკები და მეორედ მოსვლის ნიშნები

“Anno 1000.  მძიმე, სულის შემხუთავ ძილს მოუცავს დასავლეთის სამყარო. თვალები მეტისმეტად მოქანცულან, რომ ფხიზელი მზერა შემოავლონ გარშემო, გრძნობები მეტისმეტად დაჩლუნგებულან, რომ ცნობისმოყვარეობა გამოიჩინონ.  კაცობრიობის სული პარალიზებულია, როგორც მომაკვდინებელი სნეულების მოხდის შემდეგ; კაცობრიობას მეტი აღარაფერი არ სურს იცოდეს იმ ქვეყნიერების შესახებ, რომელზედაც ის დასახლებულა. და ყველაზე უფრო გასაოცარი ისაა, რომ ყველაფერი ის, რაც ადამიანებმა ადრე იცოდნენ რაღაც გაუგებარი გარემოებით დაივიწყეს. გადაეჩვივნენ წერას, კითხვას, თვლას; თვითონ დასავლეთის მეფეებსა და იმპერატორებსაც კი აღარ შეუძლიათ ეტრატზე თავიანთი სახელის მოწერა. მეცნიერებანი დახავსებულან, ღვთისმეტყველების მუმიებად ქცეულან, მოკვდავის ხელს აღარ შეუძლია ნახატსა და ქანდაკებაში თავისი საკუთარი სხეულის გამოსახვა. თვალგაუვალ ნისლს მოუცავს ყველა ჰორიზონტი. არავინ აღარ მოგზაურობს, არავინ არაფერი იცის უცხო მხარეების შესახებ; ადამიანები ციხეებსა და ქალაქებს აფარებენ თავს ველური ტომების შიშით, რომლებიც განუწყვეტლივ მოდიან აღმოსავლეთიდან. ცხოვრობენ სივიწროვეში, ცხოვრობენ სიბნელეში, ცხოვრობენ გმირული შემართებების გარეშე – მძიმე, სულის შემხუთავ ძილს მოუცავს დასავლეთის სამყარო.

Continue reading

Back in the USSR – ანუ ნოსტალგია საბჭოთა საქართველოზე

ახლო წარსულში ჩვენი ქვეყანა 70 წლის მანძილზე იმყოფებოდა საბჭოთა კავშირის შემადგენლობაში, ჩვენ ვიყავით დიდი იმპერიის პერიფერიული უბნის ტერიტორიაზე მცხოვრები ხალხი, და მოსკოვის (ანუ ცენტრალური მთავრობის) გარეშე ფილმის გადაღებაც კი არ შეგვეძლო, უკვე წამოიზარდა თაობა რომელსაც ამ ეპოქაში არ უცხოვრია, მათ შორის მეც მხოლოდ ექვს წელიწადს მომიწია საბჭოთა საქართველოში ცხოვრებამ და რამდენადაც ეს პერიოდი ჩემი ცხოვრების პირველი ექვსი წელი იყო და საბჭოთა კავშირისთვის ბოლო რღვევის წლები ამდენად მეც არაფერი მიგრძვნია და ვერაფერს ვიტყვი პირადი გამოცდილებიდან თუ როგორი იყო ამ სივრცეში ცხოვრება.

Continue reading

21-ე საუკუნის სტრესი და გზაგასაყარი

 

ადამიანის ცნობიერებაში ყოველთვის არსებობდა მომავლის შიში, მომავლის რომელიც მას და მის სამყაროს ცუდს უქადის, ალბათ იმიტომ რომ ადამიანმა ოდითგანვე გააცნობიერა რომ მუდმივი არაფერია, შესაძლოა მისი სამყარო ერთ მშვენიერ დღეს დაუბრუნდეს იმავე მდგომარეობას როცა ის უბრალოდ არ არსებობდა, ჯერ კიდევ უძველეს რელიგიებში აღმოცენდა სამყაროს დასასრულის რამდენიმე მოდე-ლი, შემდეგ ბიბლიამ გვიწინასწარმეტყველა აპოკალიფსი, რომლის მსგავსი სცენარიც არაერთ სხვა რელიგიაშიც არსებობს. ადამიანებს ყოველი მრგვალი თარიღის ეშინოდათ, 1000 წელს მთელი ევროპა მეორედ მოსვლას და აპოკალიფსს ელოდა, რადგან 1000 წელს არაფერი მოხდა 1100-საც შიშით შეხვდნენ და ა.შ… ალბათ 2000 წელთან დაკავშირებული მღელვარებაც გახსოვთ… მრგვალ თარიღებთან დაკავშირებული შიში ცოტა არ იყოს სულელურია თუმცა ვისაც წინასწარმეტყველების სჯერა, ათასგვარ წინასწარმეტყველებებს აწერენ ნოსტრადამუსს თუ ვანგას, მათი სახელით ათასგვარ შეთითხნილ თუ ინტერპრეტირებულ წინასწარმეტყველებებს ინტერნეტ სივცეში ხშირად წააწყდებით სადაც ძირითადი აქცენტი მესამე მსოფლიო ომზე და აპოკალიფსზე კეთდება.   Continue reading